دانشگاه علوم پزشکی تهران

1390/04/07 | توسط: 92

نویسنده (ها) : پژوهشکده علوم غدد و متابولیسم - دانشگاه علوم پزشکی تهران

نوع: کتاب
شیوه پدیدآوری: تالیف
سال انتشار: 1388/04/07
ناشر: نشر تهران

شرح: استئوپروز شايعترين بيماری متابوليک استخوان است که با کاهش کميت و کيفيت استخوان باعث افزايش خطر شکستگی می شود. با توجه به نرخ افزايش جمعيت و اميد به زندگی شيوع آن رو به افزايش است. خوشبختانه استئوپروز قابل پيشگيری و درمان بوده و امروزه با پيشرفت های درمانی بدست آمده، از بسياری از شکستگی ها می توان اجتناب نمود. از جمله راهكارهاي عملی در اين زمينه تدوين راهنماهی بالينی برای اين بيماری است. اهميت داشتن دستورالعمل درماني دقيق و پيشرفته، ودر عين حال عملي و بر اساس امكانات جامعه ما بطوري كه به صورت يكپارچه توسط کليه پزشکان در كل كشور قابل اجرا باشد، واضح و آشكار است.

به منظور انتخاب بهترين شواهد در تهيه و تنظيم توصيه ها، تطبيق آنها با شرايط موجود، ارزيابي سودبخشي، عوارض و هزينه - اثربخشي، کميته تدوين راهنماي پيشگيري، تشخيص و درمان استئوپروز در مرکز تحقيقات غدد و متابوليسم دانشگاه علوم پزشکي تهران تشکيل شد و نظارت بر تهيه و تدوين اين راهنمای بالينی را بر عهده گرفت.

براي تنظيم اين اثر، «اجماع نظر خاورميانه و آفريقای شمالی در زمينه استئوپروز» (حاصل همکاری بنياد بين المللی استئوپروز و کشورهای منطقه خاور ميانه1) به عنوان پايه مد نظر قرار گرفت و با استفاده از شواهد موجود به روز گرديد. بخش هاي تغذيه، شيوه زندگي، ورزش و ملاحظات پرستاري نيز به آن منضم گرديد. طی جلسات متعدد با همکار گرامی جناب آقای دکتر رشيديان تنظيم اين راهنمای بالينی بر اساس روش AGREE به انجام رسيد.

جستجوي دستي و الکترونيک گايدلاين ها و مقالات مرتبط با پيشگيري، تشخيص و درمان استئوپروز از سايت ملي گايدلاين، مدلاين، کاکرين، ايندکس مديکوس و trip database با استفاده از واژگان کليدي guideline، osteoporosis، calcium، diet، nutrition، exercise،life style ، rehabilitation و fragility fracture انجام گرفت.

پس از جمع آوری شواهد و اطلاعات لازم، با هدف نهايي شدن اين راهنماي عملی، نمونه از آن براي افراد صاحبنظر و انجمن های تخصصی در رشته هاي غدد، داخلي، ارتوپدي، روماتولوژي، زنان و زايمان، پزشکان عمومي و طب خانواده، طب فيزيکي و توانبخشي، تغذيه، پرستاري و تعدادي از بيماران ارسال گرديد و نظرات پيشنهادي آنها مد نظر قرار گرفت.

هدف از ايجاد اين راهنماي باليني، يکسان سازي عملکرد پزشکان و کادر بهداشتي درماني در پيشگيري و بررسي عوامل خطرساز، تشخيص و درمان پوکي استخوان و عوارض ناشي از آن در بالغين مي باشد. سعي بر اين است که مناسبترين راهکارهاي عملي موجود براي موارد زير ارائه شود:

تعريف استئوپروز، عوامل خطر، علل ثانويه استئوپروز، نکات مهم در مروري بر سيستم ها و معاينه فيزيکي، تشخيص استئوپروز، بررسي هاي آزمايشگاهي، روشهاي اندازه گيري تراکم استخوان، انديکاسيون ها و کنترانديکاسيون هاي انجام سنجش تراکم استخوان، انديکاسيونهاي ارجاع، رژيم هاي درماني (دارويي و غير دارويي)، پيشگيري از استئوپروز، تغذيه، ورزش و ملاحظات پرستاری.

اين راهنماي باليني جهت استفاده گروه هاي زير در نظر گرفته شده است:

پزشکان عمومي و خانواده، متخصصين طب فيزيکي و توانبخشي، داخلي، زنان و زايمان، ارتوپدي، روماتولوژي، تغذيه و کارشناس پرستاري. از سوي ديگر مي تواند در تصميم گيري مديران اجرايي و برنامه ريزان امور بهداشتي كشور جهت تدوين و تغيير استراتژي هاي بهداشتي و درماني استئوپروز تاثيرگذار باشد.

بايد توجه كرد كه مفاد راهنما ممكن است پس از مدتي تغيير كند. نظر بر اين است که اين راهنماي عملي، هر سه سال يکبار بازنگري و به روز شود. همچنين در برخورد با هر بيمار اتخاذ تصميم‌هاي تشخيصي و درماني به‌عهده پزشك معالج است و مي‌تواند از بيماري به بيمار ديگر متفاوت باشد.

اکنون پس از سالها انجام پروژه تحقيقاتی استئوپروز در مرکز تحقيقات غدد دانشگاه علوم پزشکی تهران با همکاری تعداد زيادی از دانشگاه های علوم پزشکی کشور شواهد زيادی برای شناخت وضعيت پوکی استخوان، عوامل خطر و عارضه جدی آن يعنی "شکستگی"، جمع آوری شده وتلاش های فراوانی برای مداخلاتی از قبيل افزودن ويتامين "د" به شير نيز سامان يافته است. سمينارهای متعددی نيز برای آموزش گروه های درگير در ارائه خدمات و حتی آموزش بيماران شکل يافته است و انجمن استئوپروز ايران فعالانه مسائل مربوط به آموزش بيماران را دنبال می کند. آکنون مناسب است که با روش علمی و يکسان برخورد با اين بيماران سامان يابد و اميد آن است که اين نوشتار بتواند اين نقش را ايفاء نمايد.

از کليه همکاراني که درتدوين اين اثر تلاش نموده اند، تشکر مي کنم. اميد است اين اثر مورد قبول خداوند بزرگ بوده و در اصلاح روند ارائه خدمات به بيماران نقش داشته باشد


فایل ضمیمه
کلمات کلیدی